Diweddariad ar ad-daliadau TAW y DU ar gyfer busnesau nad ydynt yn y DU

Mae CThEF wedi diweddaru’r canllawiau ar ad-daliadau TAW y DU i fusnesau o’r tu allan i’r DU sydd mewn grŵp TAW. Mae Revenue & Customs Brief 10 (2026) yn esbonio’r newidiadau i’r modd y dylai busnesau o’r tu allan i’r DU sydd mewn grŵp TAW wneud hawliadau ad-dalu TAW y DU yn y dyfodol, a’r trefniadau trosiannol. Mae hefyd yn esbonio sut i ofyn i CThEF ailystyried hawliadau a wnaed er 1 Ionawr 2021 sydd wedi cael eu gwrthod.
Y mater
Gall busnesau o’r tu allan i’r DU ddefnyddio’r cynllun ad-dalu TAW tramor i hawlio TAW y DU yn ôl os ydynt yn bodloni amodau’r cynllun. Cyn Brexit, roedd yn rhaid i fusnesau a oedd wedi’u sefydlu y tu allan i’r UE gyflwyno hawliadau drwy aelod cynrychioliadol y grŵp TAW, hyd yn oed os nad oedd yr aelod cynrychioliadol hwnnw wedi talu’r TAW yn y DU.
O dan rai amgylchiadau, gallai busnesau a oedd wedi’u sefydlu yn yr UE gyflwyno hawliadau yn eu henw eu hunain.
Er 1 Ionawr 2021, mae wedi bod yn rhaid i bob busnes o’r tu allan i’r DU a oedd yn aelod o grŵp TAW gyflwyno hawliadau drwy aelod cynrychioliadol y grŵp.
O ganlyniad, nid oedd rhai aelodau o grwpiau TAW yn yr UE yn gallu cyflwyno hawliadau yn eu henw eu hunain mwyach. Roedd hyn yn golygu, mewn rhai achosion, fel pan oedd yr aelod cynrychioliadol wedi’i gofrestru ar gyfer TAW yn y DU, nad oedd y busnes a dalodd y TAW yn y DU yn gallu hawlio ad-daliad.
Canlyniad anfwriadol i ymadawiad y DU â’r UE oedd hyn.
Yr ateb
Bydd y newidiadau presennol yn caniatáu i bob busnes cymwys o’r tu allan i’r DU hawlio ad-daliadau o TAW y DU yn yr un ffordd, pa un a ydynt yn yr UE neu mewn man arall.
Gall, ac mae’n rhaid i, bob busnes o’r tu allan i’r DU sy’n aelod o grŵp TAW gyflwyno ei hawliad ei hun am unrhyw TAW y DU y mae’n ei thalu. Ni fydd CThEF yn derbyn hawliadau o aelod cynrychioliadol oni bai bod yr aelod cynrychioliadol hwnnw wedi talu’r TAW.
Fel mesur trosiannol, bydd CThEF yn derbyn hawliadau am TAW a dalwyd rhwng 1 Gorffennaf 2025 a 30 Mehefin 2026 (blwyddyn ragnodedig 2025-26) o’r naill neu’r llall o’r canlynol:
- Yr aelod unigol o’r grŵp TAW a dalodd y TAW.
- Neu aelod cynrychioliadol y grŵp TAW.
Y dyddiad cau ar gyfer cyflwyno hawliadau am flwyddyn ragnodedig 2025-26 yw 31 Rhagfyr 2026.
CThEF yn adolygu hawliadau a wrthodwyd
Mae CThEF wedi dweud y byddant yn adolygu hawliadau am TAW a dalwyd er 1 Ionawr 2021 sydd wedi cael eu gwrthod o’r blaen am nad oedd yr aelod cynrychioliadol wedi cyflwyno’r hawliad, ar yr amod na chafodd y TAW ei chynnwys mewn hawliad diweddarach.
Os oes gennych bryderon am eich sefyllfa TAW neu eich sefyllfa dreth o fewn grŵp, cysylltwch â ni. Rydym yma i’ch helpu.

Mae deddfau newydd o ddechrau’r mis yn ei gwneud yn hanfodol i gwmnïau sy’n dibynnu ar isgontractwyr, staff asiantaeth neu gadwyni cyflenwi llafur cymhleth adolygu eu gweithdrefnau cydymffurfio er mwyn nodi gweithwyr nad oes ganddynt yr hawl i weithio yn y DU.

Mae adroddiad blynyddol y Bwrdd Cynghori ar Feichiau Gweinyddol (ABAB) yn dangos gwelliant bychan ym mherfformiad CThEF, ond mae pryder cynyddol ynghylch y baich deddfwriaethol ac anawsterau parhaus gyda’r sianeli cyfathrebu.

