Mae adroddiad blynyddol y Bwrdd Cynghori ar Feichiau Gweinyddol (Administrative Burdens Advisory Board – ABAB) yn dangos gwelliant bach ym mherfformiad CThEF, ond mae pryder cynyddol ynghylch y baich deddfwriaethol ac anawsterau parhaus gyda sianeli cyfathrebu.
Mae adroddiad 'Tell ABAB report 2025 to 2026' yn cynrychioli barn y gymuned busnesau bach ac yn rhoi ymchwil fanwl i CThEF ar eu polisïau a'u gweithdrefnau.
Baich ac effaith ddeddfwriaethol
Un o uchafbwyntiau'r adroddiad oedd y pryder cynyddol fod cydymffurfio â'r rheolau treth yn mynd yn fwyfwy trafferthus. Dywedodd 61.6% sylweddol o'r ymatebwyr fod y baich deddfwriaethol wedi gwaethygu dros y 12 mis diwethaf, gyda 62.8% yn dweud eu bod wedi cael eu heffeithio gan newidiadau deddfwriaethol.
MTD
Roedd canfyddiad mwy cadarnhaol o Troi Treth yn Ddigidol (MTD) ar gyfer Treth Incwm na'r llynedd, er mai dim ond ychydig. Dywedodd yr ymatebwyr y disgwylid i MTD gael llai o effaith ar gost ac amser nag a adroddwyd yn 2025, gyda thua 43% yn dweud na fyddai'n cael unrhyw effeithiau sylweddol o'i gymharu â 27% yn 2025.
Er gwaethaf hyn, roedd 27.2% yn dal i ddisgwyl ysgwyddo costau sylweddol. Roedd mwyafrif llethol yr ymatebwyr (60.1%) o'r farn nad oes unrhyw fanteision i MTD ar gyfer Treth Incwm, barn sydd yn fras yn cyd-fynd â'r safbwyntiau a adroddwyd yn 2025 (65.2%).
Mae'n werth nodi bod yr arolwg wedi'i gynnal cyn y dyddiad cau cyntaf ar gyfer cyflwyno i'r rheini y mae'n ofynnol iddynt ddefnyddio MTD ar gyfer Treth Incwm o fis Ebrill 2026 ymlaen.
Cyfathrebu ac arweiniad CThEF
Dros y blynyddoedd diwethaf, mae CThEF wedi cael sgoriau gwael ar eu cyfathrebu. Eleni, mae lefelau boddhad ar gyfer y gwasanaethau ffôn a sgwrs we wedi cynyddu'n raddol, ond maent yn dal i gael adborth cymysg.
Ar draws pob gwasanaeth, ac eithrio ap CThEF, parhaodd y grŵp mwyaf o ymatebwyr i raddio defnyddioldeb fel ‘gwael’. Roedd 55% yn ystyried y gwasanaeth ffôn yn wael, ynghyd â 46% ar gyfer y gwasanaeth sgwrs we.
Graddiodd y grŵp mwyaf o ymatebwyr wasanaeth Ap CThEF fel ‘cyfartalog’.
O ran dogfennau arweiniad CThEF, roedd 31.3% o'r farn eu bod yn ddefnyddiol, gyda dim ond 14.4% yn eu hystyried yn anfuddiol.
Y rhai mwyaf syfrdanol oedd yr ymatebion gan y rheini a oedd wedi dechrau busnes yn ystod y 12 mis diwethaf. Dywedodd 72% llethol o'r ymatebwyr hynny nad oedd yr arweiniad wedi eu helpu i gwblhau eu tasg (cynnydd o 56.6% yn 2025).
Profiad cwsmeriaid
Dywedodd y mwyafrif o'r ymatebwyr nad oedd eu profiad gyda CThEF dros y 12 mis diwethaf wedi newid. Dim ond 6.0% a nododd fod eu profiad fel cwsmer wedi gwella, tra dywedodd 31.4% sylweddol ei fod wedi gwaethygu.
Parhaodd trethdalwyr i weld nad yw ymatebion y llinell gymorth yn ddigon da, gyda 47.2% yn dweud bod amseroedd ymateb yn wael, er bod hyn wedi gwella 8.3% ers 2025.
Dim ond 3.9% o'r ymatebwyr a raddiodd yr amseroedd ymateb fel rhai da iawn.
Defnyddio AI
Canfu'r ABAB fod y defnydd o AI cynhyrchiol ar gyfer ymholiadau treth yn parhau i gynyddu. Nododd 32.4% eu bod wedi defnyddio systemau fel ChatGPT neu CoPilot i chwilio am ateb i ymholiad treth, i fyny o 10.9% yn 2025.
Yn peri pryder, roedd 61.1% o'r farn eu bod wedi cael ateb a ddatrysodd eu hymholiad, er i 7.2% o'r rheini wedyn adrodd nad oedd yr ateb, mewn gwirionedd, yn ddibynadwy.
Cafodd yr arolwg 10,195 o ymatebion, sy'n record, i fyny o 3,146 y llynedd. Daeth 88% o'r ymatebion gan fusnesau a 12% gan asiantau.
Os ydych yn cael trafferth cyfathrebu â CThEF neu os oes angen help arnoch gyda'u canllawiau, cysylltwch â ni; rydym yma i helpu.
Mae deddfau newydd o ddechrau’r mis yn ei gwneud yn hanfodol i gwmnïau sy’n dibynnu ar isgontractwyr, staff asiantaeth neu gadwyni cyflenwi llafur cymhleth adolygu eu gweithdrefnau cydymffurfio er mwyn nodi gweithwyr nad oes ganddynt yr hawl i weithio yn y DU.
Rhybuddir cyfarwyddwyr i ddilysu eu hunaniaeth gyda Thŷ’r Cwmnïau neu wynebu erlyniad, ar ôl i’r Gwasanaeth Ansolfedd sicrhau ei euogfarnau cyntaf am y troseddau hyn.